Archive for the ‘γραμματικές παρατηρήσεις’ Category

μετά την έκλειψη του λόγου θα πρέπει μάλλον να παραδεχτούμε και την σταδιακή ελάττωση του ένστικτου της επιβίωσης ενώπιον της παντοδυναμίας της βούλησης / αυτής της θέλησης που είναι παραμορφωμένη μέσα στο ανθρώπινο κεφάλι / σαν τη λερναία ύδρα και απειλεί διαρκώς με αυτοκαταστροφή το είδος / για αυτό μιλάμε πια: για την αυτοκαταστροφή του είδους προφανώς – όχι για την καταστροφή της γης: ας μην είμαστε τόσο φιλόδοξοι… ε; /

Advertisements

μάλλον δεν πειράζει που έχουμε συνηθίσει σε αυτήν την κατάσταση / εννοώ: επιβιώνουμε / και μας αφήνουν ήσυχους – όχι όλους / όχι πάντα / μάλλον δεν πειράζει που τα παιδιά μας μπαίνουν κάθε χρόνο σε άσχημα σχολεία με σκυθρωπούς ανθρώπους – όχι όλοι / όχι πάντα / μάλλον δεν πειράζει που πρέπει να υπάρχουν 25 και 30 ψυχές σε ελάχιστα τετραγωνικά μέτρα / ίσως για αυτό ζητούμε πια εμψυχωτές / απατεώνες μικρούς που θα μεταμορφώσουν τα πράγματα και θα τα εμπνεύσουν / όχι πάντα / συχνά / οπωσδήποτε όχι καθημερινά / μάλλον δεν πειράζει σε τίποτα που δεν κάνουμε ανακύκλωση / όχι όλοι / όχι πάντα / ή που δεν αφήνουμε χώρο για πεζοδρόμια ή χώρους για ανθρώπους να περπατήσουνε / καρότσια να κινηθούν / παιδιών κι ανθρώπων με ανάγκη / μάλλον κάπως μας βολεύει όλο αυτό / όχι πάντα / όχι όλους / όχι πάντα όλους / επιβιώνουμε / μάλλον αυτά θέλουμε κι εμείς / μια δουλειά που απλά χρειάστηκε να κάνουμε / με λίγα χρήματα – τουλάχιστον έχεις δουλειά / ναι / τουλάχιστον / λες και είναι νομοτελειακά διευθετημένα τα πράγματα / είναι / διότι η ελευθερία είναι μια δύσκολη στάση (υποθέτω αξιωματικά ότι η νομοτέλεια είναι μια μορφή συσχέτισης που ισορροπεί – για καλό ή κακό – και η ελευθερία μια μετατόπιση σε αυτές τις σχέσεις) / σχεδόν ακατόρθωτη / όχι εκείνη η ελευθερία που δεν γνωρίζει όρια / αλλά εκείνη που θέλει να δει τα όρια ίσως σε διαφορετικά σημεία πάνω στον ανθρώπινο χώρο / ή να αλλάξει τις καρέκλες και τα τραπέζια σε μια αίθουσα / ή ίσως να εμψυχώσει – προσπαθώντας να μείνει ειλικρινής επειδή ίσως το πράγμα που αναμένει την πνοή μας να είναι δική μας επιλογή / η ελευθερία είναι δύσκολη στάση / και μάλλον δεν θέλουμε να είμαστε ελεύθεροι / άρα είμαστε ελεύθεροι να μην είμαστε ελεύθεροι / αρκεί να μην μας το πούνε / ή να μας ζητήσουν να σβήσουμε το τσιγάρο μας ή πάλι: να μην πετάμε τα σκουπίδια μας ή να ησυχάσουμε τους σκύλους μας ή, γιατί όχι; – να σεβαστούμε έναν άνθρωπο δίπλα μας / ας πούμε: είναι κακή η μέρα σήμερα – αν και συγκριτικά με όσα περιμέναμε – εξελίχτηκε καλά / αύριο πάλι

περιορίζοντας την αναπαράσταση του κόσμου στο μέτρο, το ζύγι και τον χάρακα φτιάξαμε πρώτα τον εξωσκελετό μας – τα σπίτια και τις πολιτείες μας… τώρα φαίνεται ότι είναι σιγά – σιγά καιρός να φτιάξουμε τον έξω-νου μας χρησιμοποιώντας ξανά το μέτρο, το ζύγι και τον χάρακα – η τεχνολογία είναι ο εξωσκελετός της νόησής μας… γιατί; / απλά επειδή λειτουργεί… όπως και ο σκελετός μας… τελικά δεν επικρατήσαμε επειδή περνούσαμε την ώρα μας αφηγούμενοι ιστορίες ή φτιάχνοντας τις παλάμες μας στους τοίχους των σπηλαίων μας αλλά επειδή μπορούσαμε μάλλον να υπολογίσουμε… οι ιστορίες μας γίνανε στιγμές και αναρτήσεις – αδιάφορες – και ο υπολογισμός μια σκαλωσιά που ελάχιστοι ανεβαίνουν (οι περισσότεροι πασχίζουν να μην πέσουν)… σε κάποιες αίθουσες βέβαια και κάποια αμφιθέατρα και κάποιες παρέες ή κάποιοι γονείς, κάποια βιβλία ή κάποιες εικόνες διηγούνται ακόμη ιστορίες αλλά αυτές μοιάζουν πιο πολύ με κραυγές στην έρημο… διότι τόσο η γη όσο και η φαντασία όταν χαράσσονται ερημώνουνε… ερημώσανε… γιατί; γιατί χάνουνε από τον χώρο τους ή απλά τον χώρο τους… σαν τη γη: έγινε μετόχια και χωράφια… τετράγωνα ως επί το πλείστο… ένα ζώο που κατανοεί αριθμούς και σχήματα… τα υπόλοιπα προς κατανάλωση – ίσως με ένα περίβλημα υψηλού… αλλά κατανάλωση…

όλοι επικαλούνται ή προσβλέπουν ή ελπίζουν σε μια έννοια ευσυνειδησίας που θα διασφαλίζει την ελευθερία (;) στην αγορά (ποια;) παράλληλα με την (αυτόματη) αυτορρύθμισή της, διότι όλοι γνωρίζουν ότι αργά ή γρήγορα σε όλα τα συστήματα επέρχεται μια ισορροπία / δηλαδή μια κατάσταση που λειτουργεί / κάπου εδώ σταματούν όμως οι αναλογίες / διότι ναι: η αγορά λειτουργεί αλλά, φαίνεται ότι λειτουργεί σε βάρος των πολλών / έκπληκτο το άρθρο υπογραμμίζει ότι παραβιάζεται η εργατική νομοθεσία ή πάλι, δεν εκδίδονται αποδείξεις / μα γιατί; / ελευθερία σημαίνει να αποφασίζω εγώ, όπως θέλω, όποτε θέλω / σαν τις διαφημίσεις ένα πράγμα / ή όχι;

την καλησπέρα μας

[ Ship of Theseus]

συνηθίζουμε να λέμε στα παιδιά πώς οι πράξεις τους έχουν αντίκτυπο και στους άλλους / άμεσο ή έμμεσο / κι εξηγούμε συνήθως τι συμβαίνει αν ή τι θα συμβεί αν… / ο αντίκτυπος συνήθως είναι πρόσκαιρος / ένα κλάμα / μια παρεξήγηση / μια αψιμαχία / μια απογοήτευση / ένας αποκλεισμός / πρόσκαιρος είπα / δεν είπα μικρός / θα περίμενες πως κι οι ενήλικες είναι σε θέση να το αντιληφθούν αυτό / ότι δηλαδή και οι δικές τους πράξεις έχουν αντίκτυπο / πόσο μάλλον όταν τα μεγέθη και η δύναμη αυξάνει με ιλιγγιώδη ρυθμό / θα περίμενες ότι αυτό επικαλείται την κοινή λογική – που τόσο λοιδορούν οι ορθολογικοί και τόσο κακομεταχειρίζονται οι εμπειρικοί / κι όμως… / δεν ισχύει / φυσικά η άμεση σύνδεση της πράξης με τη συνέπειά της, όπως συμβαίνει στις μικρές ηλικίες, εξαφανίζεται στον κόσμο των ενηλίκων / η συνέπεια μιας πράξης γίνεται σενάριο / κατασκευασμένο γεγονός / ψέμα / αμελητέα ποσότητα / αναγκαίο κακό / παράπλευρη απώλεια / κόστος / έτσι η συνέπεια δεν είναι πια ορατή / σε αυτόν / αυτήν / αυτούς /αυτές που πράττουν / κι έτσι η συνέπεια υποχωρεί (όπως και η σημασία της ευθύνης αλλά και η δυνατότητα ενός αναστοχασμού: διαλύεται η έννοια της αιτιότητας και αντικαθίσταται – όπως απαιτεί εξάλλου και η σύγχρονη επιστήμη – από την πιθανότητα (εκτός κι αν σε πιάσουν επί τω έργω… σε αυτήν την περίπτωση μπορεί να στοιχειοθετηθεί μια σύνδεση πράξης και συνέπειας / πρόσκαιρα βεβαίως) / έτσι η πράξη, αν και έχει συνέπειες, συνδέεται με ένα σύνολο πιθανών συνεπειών που επιδέχεται ερμηνείας / δεν είναι κακό / είναι μοντέρνο / πολύ μοντέρνο / ίσως θα πρέπει κι εμείς να σταματήσουμε λοιπόν να λέμε στα παιδιά για τις πράξεις και τις συνέπειες / δεν μαθαίνουν εξάλλου με αυτόν τον τρόπο τίποτα χρήσιμο /

ΥΓ/ στο μηχανικό σύμπαν του Νεύτωνα η αιτιότητα είναι αδήριτη ανάγκη / στο κβαντικό σύμπαν η πιθανοκρατία αποτυπώνει μια θεμελιώδη αδυναμία στο μικρότατο του σύμπαντος, την αδυναμία πρόβλεψης / προσοχή όμως στις αναλογίες: μεταφέροντας την πιθανοκρατία στο μηχανικό σύμπαν (συγχρονικά) δεν είναι πια σίγουρο για ποιο πράγμα μιλάμε / το οποίο δεν θα ήταν κακό αν δεν είχε συνέπειες… ή όχι;

την καλησπέρα μας

 

υπάρχει μια ανυπέρβλητη δυσκινησία στην σκέψη και στη γλώσσα αυτές τις μέρες… ένας θόρυβος διαρκής / σκέφτηκα να γράψω αφορισμούς – αλλά δεν μπορώ να αφορίσω (είπε ο Άγιος) / σκέφτηκα να κάψω τα σπαρτά και τη γη αλλά δεν μπορώ να καίω (είπε ο Νομάδας) / σκέφτηκα να πεθάνω αλλά προτιμάω το πεθαίνοντας (είπε ο Κραπ) / σκέφτηκα να σκεφτώ αλλά ήτανε λειψές οι κατηγορίες της σκέψης μου και η αντίφαση επίπονη και η συμφιλίωση αδύνατη (είπε ο Ανελικτής) /

πώς διαχειρίζεσαι την ελευθερία σου; ρώτησε ο Κραπ τον Άγιο / ο Άγιος είπε: ‘δεν είμαι ελεύθερος’ / ακόμη κι όταν δεν σε κοιτάζει κανείς; αντέτεινε ο Κραπ; / ‘το πρόβλημά μου δεν είναι αυτό…  πάντοτε με κοιτάζει κάποιος’ είπε ήρεμα ο Άγιος / άρα δεν είσαι ελεύθερος, είπε ο Κραπ / ‘αυτό σου είπα εξ αρχής’ κούνησε το κεφάλι του ο Άγιος

ας μην προσπαθούμε τόσο πολύ να αλλάξουμε τον κόσμο (πια) /

ας ορθώσουμε έναν αντί-επαναστατικό λόγο: ας προσπαθήσουμε να κατανοήσουμε…

η πράξη της κατανόησης μοιάζει απελπιστικά θεωρητική / απόκοσμη πια… η αλλαγή ωστόσο – έστω ότι αυτό θέλει ο καθένας ή η κάθε μια (δεν είναι βέβαιο ότι είναι ζητούμενο) – έρχεται μέσα από την κατανόηση (ρήση / σύνθημα)… η κατανόηση ως επούλωση ενός προπατορικού τραύματος ή πώς θα μπορούσαμε να σταματήσουμε την ενατένιση – να είμαστε θεατές; ας μην βιαστούν οι επαναστάτες: επαναστάσεις δίχως κατανόηση μοιάζουν τυφλές, όπως και κατανόηση δίχως επανά-στάση, μοιάζει κενή…

η εμπειρία της κατανόησης ξεκινάει με την ντροπή / την αμηχανία / την αποστροφή / προτού στραφούμε στην κατανόηση των λόγων της ντροπής / θα πρέπει να παραδεχτούμε ότι, με μια τέτοια περιγραφή, η κατανόηση μοιάζει με μεταστροφή – μόνον που δεν έχει θεολογικές προϋποθέσεις και προεκτάσεις… το θαύμα ή η μεταστροφή θα πρέπει να αναδυθεί μέσα από την κατανόηση – και όχι την αποκάλυψη… σύμφωνοι: ίσως μοιάζει με αποκάλυψη… αλλά επίπονη – σαν το όργωμα, τη σπορά, τη φροντίδα, τον θερισμό αλλά, κυρίως, τον αναστοχασμό όλων των παραπάνω… φυσικά αυτό είναι ένα κενό δέον πια: καθώς δεν χρειάζεται ούτε όργωμα, ούτε σπορά ή φροντίδα συνήθως… είναι όλα άμεσα διαθέσιμα… δίχως συνέπειες…

ΥΓ. έχουμε (;) πια κατανοήσει (;) τις περίπλοκες ακροβασίες των ορθολογικών δομών της οργάνωσης του συμβολικού ανθρώπινου χώρου… παρόλα αυτά, αυτές επιμένουν και αναπαράγονται, απορροφώντας την ένταση της σύγκρουσης των ατόμων ή και των ομάδων με αυτές… η κριτική έτσι μοιάζει απόκοσμη (η κατανόηση) ή περιορίζεται στη θεωρία… αυτή είναι η αντίφαση (ίσως είναι αντινομία άρα αναγκαία)…

την αισιόδοξη καλημέρα μας

η γη ξανάγινε επίπεδη – αν ήτανε ποτέ σφαίρα… μάλλον δεν ήτανε… ο εθνικισμός μοιάζει να έχει επανακάμψει – ταυτόχρονα υποχωρεί η προβληματική της ταυτότητας (δεν ξέρουμε αν η ταυτότητα – εδώ η συλλογική φαντασιακή συμβολική θέσμιση του έθνους ή της ομάδας – οφείλει να προηγείται ανθρωπολογικά προτού μπορέσουμε να την καταστήσουμε πρόβλημα – το δέον ωστόσο δεν έχει θέση εδώ: έτσι έχει το πράγμα)… θα πρέπει να ομολογήσουμε ότι η οικονομία παραμένει η μόνη ελπίδα σε αυτόν τον χαλεπό καιρό: αν κινηθεί προς τις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας, θα σωθεί ο πλανήτης… αν κινηθεί προς το διακρατικό εμπόριο, θα σωθεί η διπλωματία (άρα και η ειρήνη – μέχρις ενός σημείου)… αν κινηθεί προς την καινοτομία ή τις εκκινήσεις, θα μπορέσουν νέοι άνθρωποι να εργαστούν… για αυτό ας ελπίσουμε στην παρέμβαση της αγοράς (η οποία παραμένει υπόδειγμα λειτουργίας και αξιοκρατίας) και κυρίως, των τραπεζών απέναντι στις μεγάλες βιομηχανίες όπλων και στους εθνικιστές… η διεθνής της οικονομίας οφείλει να επανακάμψει… προτού εναγκαλιστεί ξανά το έθνος με την εθνική οικονομία… παραμένουμε θεατές με κομμένη την ανάσα… για τα Σκόπια, την Β. Κορέα, τη Συρία, τη Γαλλία, τη Βενεζουέλα… τη μικρή πια Βρετανία, τη Σκοτία και – γιατί όχι; – για εμάς: την Ελλάδα… ούτως ή άλλως, για μας η γη πάντοτε ήτανε επίπεδη… προφανώς και για όλους τους άλλους…

καλημέρα;