μετά / post: ό,τι έπεται χρονικά (προηγείται λογικά)

θα ήμουν ευτυχής αν ήξερα τί θα ήθελα να πω… ποιο πτηνό μες το κλουβί που κουβαλάω επάνω στους ώμους μου θα έπρεπε κάθε φορα να συλλάβω [να αρπάξω] και να ανατέμνω έως τις ακρότατες συνέπειές του: όμως οι συνέπειες είναι δισυπόστατα ζώα: υπάρχουν οι λογικές συνέπειες που επαίρεται η λογική ότι αναπτύσσει… υπάρχουν όμως και οι παρά τω λόγω συνέπειες που είναι συνειρμοί, παραπομπές, υποσημειώσεις, επιστρώσεις νοημάτων, υπερσυνδέσεις, επιχωματώσεις, η ιστορία των νεκρών της γλώσσας και των απογόνων των νεκρών, μία υποψία, μία ετυμολογία, μία ανέτοιμη λόγια πράξη ή μία ανέντιμη άλογη ενέργεια που ασύλληπτα, σε ασύλληπτο χρόνο άρα σε κανέναν χρόνο ή πληρώνοντας απόλυτα τον χρόνο διασκορπίζεται και παράγει ξανά και ξανά το κείμενο προς κάθε κατεύθυνση, ως νέο κείμενο ή αρχαία κείμενο, σκοτεινό ή λαμπρό, ενδιάμεσο: αυτο-ανελίσσεται διαφυλάττοντας την μνήμη και την ιστορία (τον μύθο) και μεταμορφώνοντάς τα ως νέο μύθο, νέα μνήμη… αν μπορούσα να ακολουθήσω τη μέθ-οδο… δεν είμαι βέβαιος ότι αρκεί η εξήγηση: κάθε συντακτική και γραμματική μορφή της ελληνικής γλώσσας [όπως και της αγγλικής] μου διαφεύγει διαρκώς και αυτό διότι είμαι ένας ανώνυμος δίγλωσσος ακίνητος στο μεταξύ των συντακτικών και γραμματικών μορφών – η μόνη γλώσσα που αίρει τους περιορισμούς μου είναι η ελλειπτική γλώσσα του αριστοτέλη… φυσικά αυτή η κατάσταση επιδεινώνεται: κατανοώ (ή νομίζω ότι κατανοώ ή κατανοώ ό,τι εγώ νομίζω από τον ) Hegel στο πρωτότυπο…

όλες οι προτάσεις ή κάθε κείμενο εκτυλίσσεται ταυτόχρονα και ως μετα-γλώσσα και αυτός είναι ο λόγος που παραμένει βουβό το κείμενο ή ακοινώνητο (όπως και εγώ): εξάλλου, σοφά ο αριστοτέλης διατείνεται ότι είναι αδύνατη κάθε συνομιλία όταν ταυτόχρονα διενεργείται μία συζήτηση περί των μεθόδων και περί των έργων των μεθόδων… ωστόσο, τα κείμενα αυτά δεν είναι ούτε μεθοδολογικά, ούτε εργατικά (αν και επιδέχονται αμφότερους τους προσδιορισμούς)… ψυχαναλυτικά; ψυχοσυνθετικά; ψυχαναγκαστικά;

γράφω [άρα] ανα-γνωρίζω

das erlösende Wort

ορθά κοφτά: το πρόβλημα είναι το κράτος

υπό ποια έννοια ωστόσο είναι πρόβλημα το κράτος;

υπό την έννοια ότι μία καθολική μηχανή, η οποία εκ της φύσεώς της – ως καθολικότητα – τίθεται εκείθεν των προσώπων <των καθ’έκαστον>, συνιστά το άλλοθι της ατομικής <καθ’έκαστον> βαρβαρότητας *θα αρκούσε να χρησιμοποιήσω την λέξη ‘ατομικότητα΄δίχως επιπλέον προσδιοριστικό όνομα, όμως, διατηρώ – ως ου/τοπικός – μία έννοια περί ατομικότητας που σαφώς διακρίνεται από την βαρβαρότητα [προειδοποιώ: τα ονόματα που χρησιμοποιώ ανατρέπνται διαρκώς]… η σύνθεση καθολικότητας <κράτους> και ατομικότητας <πρόσωπο> παραμένει αιεί ζητούμενο ή ανοικτό “πρόβλημα”…

η αναγνώριση, πολύπαθη και τραγική, η αναγνώριση του κράτους ως ο εαυτός του ατόμου, αυτή η γνώση δεν επήλθε ποτέ – και δεν επέρχεται… <το πολιτικό δεν συγκρότησε ποτέ ξανά καμία έννοια κοινότητας – εν αντιθέσει με το εθιμικό της θρησκείας που διασώζει το αυθαίρετο της πράξης αποκαθαίροντάς το διά της μαγικής γλώσσας των μυστηρίων της και περισυλλέγοντάς το ως συγχώρεση προκειμένου να πράξει βουβά ακαταλόγιστα ξανά και ξανά>

το κράτος – όπως και κάθε καθολική έννοια – κείται μακάρια εκτός ιστορικών συγκείμενων: αν και ανυπόστατη – όπως προειδοποιεί ο Αριστοτέλης – η καθολικότητα ωστόσο ως καθολική και ως ένας απόλυτα αναγκαίος a priori όρος <εφόσον επιδέχεται κατηγορούμενο και αποδίδεται ως κατηγορούμενο εντός των κρίσεων της γλώσσας> συγκροτεί το γένος ή το είδος που περισυλλέγει εντός της τα διασκεδασμένα καθ’έκαστον… αυτή είναι η σκοτεινή εργασία της γλώσσας: η θεϊκή φύση της γλώσσας καθιστά αδιανόητο το συγκεκριμένο… το ατομικό περισυ(νε)λ-λέγεται εντός της καθολικής έννοιας, αναγνωρίζει τον εαυτό του ως καθολικότητα και πράττει ως μία ατομική καθολικότητα ή ένα καθολικό ατομικό… αυτή είναι η φύση μας…

η αναγνώριση του κράτους μόνον ως Μαζικότητα συνιστά σαφή διαστροφή της καθολικής έννοιας… η αναγνώριση συνεπάγεται τον προσδιορισμό σύμφωνα με τον οποίο κατανοεί το ατομικό τον εαυτό του: και η μη αναγνώριση συνιστά αναγνώριση εφόσον όλα συμβαίνουν μέσα στη γλώσσα <ακόμη και το άφατο: το άφατο διαδραματίζεται στο παρασκήνιο των σκιών των λέξεων των πραγμάτων>… η γλώσσα προ-κατα-λαμβάνει διαρκώς την πολύποθη απόλυτη ετερότητά μας: το παράδειγμα της γλώσσας είναι το απλούστερο όλων προκειμένου κάποιος να συλλάβει την σχέση ατομικού και καθολικού: αν ως το καθολικό προϋποθέσουμε τη γλώσσα, τότε η ομιλία, περιστασιακή και συντυχιακή, πραγματώνει την καθολικότητα της γλώσσας και είναι ο λόγος εντός της γλώσσας που συντάσσει τις μορφές της ομιλίας μας… η δυνατότητα άπειρων συνδυασμών πεπερασμένων στοιχείων δεν νομιμοποιεί την ατομικότητα ως κατεξοχήν: είναι η δυνατότητα της ατομικότητας… υπό αυτήν την προοπτική κάθε ομιλία συνιστά μία σαφή ανά-ληψη της καθολικότητας – όπως και κάθε πράξη εν γένει…

άρα υπό αίρεσιν τίθεται μόνον ο προσδιορισμός – όχι η καθολική έννοια… αν το άτομο προϋποθέτει την καθολικότητα, η καθολική έννοια προϋποθέτει τον προσδιορισμό <το ατομικό>… αυτή η σχέση δεν είναι αναγώγιμη: είναι βλακώδες να εκχωρήσει κάποιος τον τίτλο της πρωτοκαθεδρίας στο άτομο <πέραν της έννοιας> ή στην έννοια <πέραν του ατόμου>…

ο ιδιότροπος προσδιορισμός της μαζικότητας διαστρέφει άτομο και έννοια… το άτομο καταφεύγει στην μαζικότητα όποτε εκτρέπεται και με μία πολεμική ρητορική περί ελευθερίας απαιτεί την πράξη απόλυτα <να πράττει δηλαή όπως επιθυμεί *φυσικά καμία δύναμη αναστοχαστική δεν παρακολουθεί το άτομο κι αυτό διότι η επιθυμία του δεν αντέχει σε κανενός είδους έλεγχο: ο έλεγχος – πέραν της αστυνομίας – συνιστά κριτική πράξη και διερευνά τις σημασίες κάθε κρίσης που εκφέρουμε… στο τέλος της μέρας όμως, δεν νομίζω, ότι καμία από τις επιθυμίες δεν θα μπορέσει αφενός να ευ-σταθήσει, αφετέρου όμως να αναγνωριστεί ως απόλυτα ιδιωτική υπόθεση / δεν θίγω την προβληματική περί ελευθερίας, ακόμη>… η μαζικότητα διασφαλίζει το α-πρόσωπο της πράξης αναιρεί συνεπώς το πρόσωπο <αν και προϋποθέτει, προφανώς, το πρόσωπο>… το α-πρόσωπο της πράξης συνεπάγεται μία αδυναμία να απευθύνω ή να απευθυνθώ: αυτή η αδυναμία, δύναμη της μαζικότητας, συγκροτεί τον πυρήνα και τη μεθόριο του κράτους…

άρα το κράτος δεν τέθηκε εξαρχής εκείθεν των <α> προσώπων: το α-πρόσωπο αναγνωρίζει τον εαυτό του απόλυτα σε αυτό το κράτος… εφόσον το πρόσωπο δεν υφίσταται δεν υφίσταται και το κράτος…

παραμένει προς διερεύνηση: συνιστά το κράτος καθολική έννοια – όπως καταχρηστικά προϋποθέσαμε εξαρχής; ή μήπως η έννοια του κράτους συνυφαίνεται απόλυτα με την μαζικότητα – λόγω έκτασης, γεωγραφικής και ανθρωπογεωγραφικής;

ΥΓ.  ξαναδιαβάζοντας το κείμενο: η μαζικότητα επιδεικνύει την ίδια μεγαλοθυμία που επιδεικνύει και η θρησκεία: απο-προσωποποιεί το άτομο επανεγγράφοντάς το διαμέσω της κατανυκτικής μυστηριακής τελετουργίας της αγοράς και των επαγγελαμτιών της στο αιεί απρόσωπο, ανιστορικό και μακάριο εκείθεν <έχουν άρα κόλαση και οι έννοιες>… συγχωρεί διαρκώς ή μπορεί και συγχωρεί και αυτή η δύναμη επιτρέπει σε εμάς να είμαστε παιδιά – πάντοτε…

κατάλοιπο

the devil comes in many guises

shapes and sizes

thank god for that and this, and others

faust (Μόρσιμον Ήμαρ, στίχος 13, σελ.321: οι ψυχές μας, οι ψυχές μας, οι ψυχές μας)

λέξεις

Im Anfang war das Wort (Gott Geothe Faust)

der Sinn

die  Kraft

die Tat
Am Ende war die Welt (der Text) ohne Ende (James Joyce)

χρησμοί / άχρηστοι

μπορεί να κάνω και λάθος

η δημόσια συζήτηση (οι μαζικές εκδηλώσεις / οι συνεστιάσεις / συνευρέσεις / πύρινοι λόγοι / κριτικές / οι αφορισμοί ένθεν και ένθεν / τα σκάνδαλα / η τηλεόραση / ο τύπος / οι άθλιες ταινίες πορνό που προσφέρουν όλες οι κυριακάτικες εφημερίδες / οι προσφορές των multi – plex εφημερίδων / οι διαμαρτυρίες / μολότωφ και δακρυγόνα / οι σημαίες / οι περιφρουρήσεις / οι ακροδεξιοί / τα τέκνα της χρυσής αυγής / η ασφάλεια / οι πιστωτικές / οι εκδοτικές απόπειρες / οι δημοσιοποιήσεις / η κοινή γνώμη / η συμμετοχή / το όραμα / οι αλλαγές / οι μεταρρυθμίσεις / οι αναρχικοί / οι συντεχνίες / η δημόσια και δωρεάν παιδεία: ναι, ναι, αυτήν που ως μοναδική της αγωνία αναγνωρίζει – αλοίμονο – την επαγγελματική κατοχύρωση / η ανώτατη εκπαίδευση / η βασική εκπαίδευση / η εκκλησία / οι αναρχο-διανοοούμενοι / οι αναρχικοί / οι αναρίθμητοι εαυτοί μου / οι πράκτορες / η κοσμοκρατορία / η αποικιοκρατία / οι ευθύνες / οι παραιτήσεις / τα κόμματα / οι οργανωμένοι / αυτή η ομιλία που εκφέρει και εκφέρεται / η δημο-κρατία και η τρομο-κρατία της μαζικής γνώμης)…

νομίζω όμως ότι οι εποχές των ομιλητών και των συζητήσεων έχουν παρέλθει

αυτό που απομένει είναι μία τυφλή πίστη ότι ο δημόσιος λόγος ή η δημόσια γραφή μπορεί να παρέμβει καταλυτικά ανα-τρέποντας ή απο-καθιστώντας την τάξη…

(περίεργο: η ταξη υφίσταται, και η αλήθεια υφίσταται – αλήθεια λέω, αλήθεια)

ωστόσο, η συνύφανση του λόγου με την πράξη έχει χαθεί: πια, ο λόγος συνυφαίνεται με την πράξη της ομιλίας ή της γραφής του και μόνον

η γραφή (το πιο κενό όλων των καινοτάφειων)

εριστικοί όλοι (ο εριστικός ή διαλεκτικός κατά Αριστοτέλη)

επιμένω ότι το βλέμμα της πλειονότητας παραμένει στραμμένο σε καθ’εκαστα ή συμπτώματα ή συμβεβηκότα… επιμένω ότι αυτό αναπαράγει την αποσπασματικότητα των αναρίθμητων κατηγορημάτων και τρόπων της υπόστασης ή του υποκειμένου… επιμένω ότι γράφω και ομιλώ… επιμένω ότι δεν διαφέρω…

μπορεί να κάνω και λάθος

χρησμοί / αφορισμοί

ο λαός δεν κοιμάται, απλά κρύβεται…

ας μου υποδείξει κάποιον τον λαό; είσαι εσύ; εγώ;

το καλύτερο μέρος που βρήκα να κρυφτώ είναι αυτό που με εκθέτει διαρκώς: διαρκώς εμφανής γίνομαι διάφανος, συνήθεια, αφανής…

όσο πιο πολύ γράφω, τόσο πιο πολύ εξαφανίζομαι… ευχαριστώ

our frank #

δεν είναι μόνον η πληροφορία ύποπτη: λες και αποκρύπτοντας κάποιος την πληροφορία, αναιρεί κάθε δυνατή πρόσβαση του ιδιώτη στην αλήθεια – η αποσιώπηση διαβάλλει τον καλοκάγαθο ιδιώτη ο οποίος αγνοών εξακολουθεί με τα καθημερινά, μακάριος, ενύπνιος, ξάγρυπνος…

κι όμως, η πληροφορία είναι εκτεθειμένη αιεί: εκκρεμμεί άνω των προσκέφαλών τους – σαν τον απλανή αστέρα περιστρέφεται ή περιφέρεται έως ότου κάποιος παρατηρήσει την τροχιά που διαγράφει και αφηγηθεί την ιστορία του (και κανένας δεν υπερέχει κανενός στην αφήγηση: κι αν υπερέχει, ελέω εξειδίκευσης λ.χ. ο γιατρός, η κρίση του δεν μπορεί ποτέ να καταστεί απαράβατος κανόνας αναιρώντας κάθε άλλη προσέγγιση *εκτός κι αν το πράγμα αφορά τη ζωή ή τον θάνατο)…

ύποπτη είναι η εμμονή σε πρόσωπα, προσωπικές ιστορίες, καταχωρήσεις ημερολογίου, μικρές καθημερινές ιστορίες… η μη δυνατότητα της ιδιωτικής γλώσσας άρα της αφήγησης προσωπικών ιστοριών είναι προφανής… θα επικαλεστώ τον Hegel που έγκαιρα προειδοποιεί ότι η γλώσσα και η θεϊκή της φύση αντιστρέφει κάθε πρόθεση αναιρώντας κάθε προσπάθεια περιγραφής του ατομικού: στο μέτρο που η περιγραφή άπτεται γενικών όρων (τις λέξεις) κάθε συγκεκριμένο νόημα μεταγράφεται σε μία καθολική παρατήρηση… αυτή η μεταστροφή του ατομικού σε καθολικό υποκρύπτει τις ύποπτες προθέσεις των ομιλητων: κάθε ομιλητής αξιώνει καθολική ισχύ (έγκυρη και αντικειμενική καθ’ολοκληρίαν) περί την κρίση που εκφέρει… άρα κάθε αφήγηση – καταχρηστικά δέχομαι τη δυνατότητά της – που αφορά το προσωπικό, μία προσωπική ιστορία, εγγράφει εσκεμμένα ή μη την νουθεσία ή την υπόδειξη ενός καθολικού παραδείγματος ως το πρότυπο… προς επίρρωσιν των λεγομένων θα επικαλεστώ την πιο αινιγματική φυσιογνωμία της φιλοσοφίας: τον Wittgenstein… ο αυστριακός απορρίπτει τη δυνατότητα ιδιωτικης γλώσσας… επικαλούμαι τις αυθεντίες (τελεία)

οι προσωπικές ιστορίες δεν είναι αδύνατες επειδή δεν υφίστανται: είναι αδύνατες διότι η αφήγηση μεταστρέφει την σημασία τους (μάλλον πόσο όταν η σημασία σκοπεύει μόνον την αφήγηση ή, ισοδύναμα, την έκθεσή τους)… η μορφή της ζωής του καθενός αντιστέκεται σε περιγραφές: απλά πράττει βουβή…

όταν η δημόσια γραφή περιστρέφεται στις προσωπικές ιστορίες ηθικολογεί με τον πλέον χυδαίο τρόπο… και σε αυτόν τον τόπο όλα συνυφαίνονται μόνον με τις προσωπικές ιστορίες του καθενός… όλα συνεπάγονται αλλοιώσεις (πάθη) της μίας καθολικής ουσίας του ονόματος (προσώπου): όλα αναμετρώνται με τις επιπτώσεις στο όνομα (το πρόσωπο): την εικόνα… άραγε σε αυτά και μόνον αυτά εξαντλείται κάθε δυνατή σημασία; στην επίπτωση που μπορεί να έχει ένας πάθος στην Εικόνα ή το Όνομα ενός προσώπου (νομικού ή φυσικου); το όνομα ή εικόνα ή το πρόσωπο είναι το μόνο νόμιμο μέτρο κάθε πράξης; με αυτόν τον τρόπο δεν μπορούμε αληθινά να βεβαιώσουμε ή να απορρίψουμε τίποτα… τίποτα δεν συμβαίνει: όλα παρέρχονται όπως η κίνηση… έως ότου ημερώσουν ή ερημώσουν όλα… διαδοχικά επεισόδια μίας ζωής – ανθρώπινης, πολύ ανθρώπινης…

το ‘ου ένεκα’ ή ο σκοπός περί τον οποίο συμβαίνει το πράγμα, δυστυχώς, δεν αφορά πια το πράγμα αυτά καθ’αυτό ή εν εαυτώ… αφορά την προβολή εις το διηνεκές του ακόρεστου που επιθυμεί την πλήρωση ως ικανοποίηση της όρεξής του και μόνον (αυτή η όρεξη δεν είναι καν βούληση για δύναμη)… αφορά ένα φάντασμα… τίποτα πια εν εαυτώ: τίποτα πια, έστω, εν σχέσει προς εαυτό και έτερον τι (μάλλον πόσο εν εαυτώ και εν σχέσει προς εαυτόν και έτερον τι)… όλα προβολές: αυτό το αμάξι, αυτή η γυναίκα, αυτός ο άνδρας, αυτό το σπίτι, αυτήν την εργασία… όνειρα: μία ονειρ(παρ)μένη ζωή: αυτό προτάσσει η προσωπική αφήγηση…

ΥΓ. το κείμενο δεν είναι ειρωνικό…

our frank

όλως παραδόξως κανένας δεν αποκοιμήθηκε – σαν το δύστοιχο καρτεσιανό cogito το οποίο πρόθυμα μπορεί, σε στιγμές αδυναμίας, να αποδέχτηκε μία υπόθεση εργασίας: ότι δηλαδή κοιμάται και πως ο ύπνος του είναι το μοχθηρό σχέδιο ενός παντοδύναμου μοχθηρού δαίμονα…

εφόσον κανένας δεν έχει αποκοιμηθεί κάθε προσπάθεια αφύπνισης παραμένει κενή: δεν μπορώ να αφυπνίσω κάποιον που δεν κοιμάται – φυσικά και κατανοώ ότι ο λόγος είναι πάντοτε μεταφορικός και πως ο ύπνος του άλλου είναι μόνον η εσφαλμένη ή αγνοούσα συνείδησή του… αυτή ελλείψει πληροφοριών αδυνατεί να συγκλίνει προς την δική μου θεϊκή υπνοβασία που με ώτα και όμματα οξεία κατανοεί διάφανα το ορθό και δίκαιο…

ή μήπως;

η καταλυτική επέμβαση του καρτεσιανού cogito είναι μία γενναία πράξη αυτονομίας: ενύπνιο ή άγρυπνο (εξίσου επιρρεπές) ανασυγκροτεί τη μόνη δυνατή γνωστική κρίση που μπορεί να εκφέρει πέραν κάθε αμφιβολίας: ‘εγώ είμαι’… η κρίση που εκφέρει το ίδιο το cogito (νοείν) είναι ο δαίμονας που σαν αλογόμυγα κεντρίζει και υποσκάπτει το βέβαιο έως ότου συναντήσει την αντίσταση της ίδιας της βεβαιότητας: cogito {ergo} ego sum… όλως παραδόξως η αντίσταση δεν αφορά την ύλη (που υπαινίσσεται ο Έκο) αλλά την ίδια την πράξη της εκφοράς της κρίσης… η κρίση προϋποθέτει μία αυτόνομη γλώσσα που διακρίνει καταρχάς και καταρχήν το υποκείμενο… η κρίση αυτή δεν είναι πληροφορία: αυτή είναι εμπειρία (κι εδώ ο Kant είχε πρόβλημα εξαιρώντας το υποκείμενο από την εμπειρία)… προϋποθέτει την σύνθεση ή είναι η σύνθεση στην καθαρότατη μορφή της: αυτό το βλέμμα όντας σε σύγχυση αποσύρεται εκφέροντας μόνον τη γλώσσα ως σημείο παρουσίας… η απόλυτη σύγχυση δεν είναι παρά το ακίνητον ή η ψευδαίσθηση της μη κίνησης που τροφοδοτεί η ασύλληπτη ταχύτητα περιστροφής της σύνθεσης: το είδωλο της σύνθεσης επιβιώνει ως κηλίδα φωτεινή – ενόσω η σύνθεση έχει ήδη μετατοπίσει τον εαυτό της…

επανέρχομαι: η πληροφορία δεν αρκεί… εντός της μακάριας πληρότητας που φέρει, δηλαδή το στίγμα της πραγματικότητάς της, αδυνατεί να ανασυγκροτήσει εαυτόν ως εμπειρία… αυτή η αδυναμία αναιρεί εντέλει και την υποστατική της φύση, καταργώντας τον εαυτό της…

η δημόσια γραφή (δημοσιογραφία) έντυπη και ηλεκτρονική, κυβερνητική και αντιπολιτευτική, αναρχική ή κρατική, ασύδωτη ή ελεγχόμενη, κιβωτός πληροφοριών, καταθέτει πληροφορίες προκειμένου να αφυπνίσει – το είδος των πληροφοριών φυσικά είναι αυτό καθαυτό ύποπτο: έχει προσλάβει τον χαρακτήρα του εφήμερου – το εφήμερο εξαντλείται με την δύση του ηλίου της μέρας… η κατά την ημέρα ανάγνωση που λαμβάνει τελετουργικό τέλος με τον ήχο του σιωπητηρίου αποκοιμιέται ήσυχη ότι δεν έχει κάνει κακό σε κανέναν: αυτή μόνον τη δουλειά της φροντίζει ή κοιτάζει – πώς μπορεί αυτό να είναι κακό (Προτεσταντική Ηθική); στο τέλος της ημέρας αυτό μετράει: εργάστηκα, υπήρξα… καμία σύνθεση, καμία εμπειρία: πολλές θεματικές, φωτογραφίες, εμπειρίες ζωής, υποψία: πάνω από όλα, υποψιασμένη κοινωνία…

ΥΓ. το κείμενο είναι ειρωνικό

φιλοσοφικές δοκιμές

αυτή είναι μία ανοικτή πρόσκληση που εκκρεμεί ή ο αναγκαίος πρόλογος που διαρκώς μεταγράφει τον εαυτό του, αφενός επειδή δεν έπεται τίποτα προκειμένου να προλογίσει, και αφετέρου επειδή όλα κατά κάποιον (συγκεκριμένο) τρόπο επανακάμπτουν από τη διαφορά στην ταυτότητα (ακόμη και ένας μόνον νους αρκεί προκειμένου να αναλάβει την σκοτεινη διεργασία της αφήγησης *φυσικά η αφήγηση εξωθεί εκτός εαυτού ή ταυτότητας τη διαφορά αέναα περιστρέφοντας την κίνηση):

διαβάζω το κείμενο ”ποια η αληθής πρόοδος στο πεδίο της μεταφυσικής που έχει γνωρίσει η Γερμανία από την εποχή των Leibniz και Wolff;”

ο Immanuel Kant αναφέρει κάπου ότι τα πρώτα βήματα του λόγου στο πεδίο της μεταφυσικής ήταν θαρραλέα βήματα ανθρώπων που αψηφούν τον κίνδυνο διότι δεν γνωρίζουν τον κίνδυνο… ποιος είναι ή ήταν ο κίνδυνος; σύμφωνα με τον Kant ο κίνδυνος ήταν, και παραμένει, ο ίδιος ο λόγος σκοπτικός (ή σκωπτικός) παρατηρεί μόνον τα φαντάσματα (κατά Αριστοτέλη) που παράγει η ίδια η κίνησή του: ο λόγος αντηχεί τον εαυτό του (ο ήχος σκόπιμα παρεμβάλλεται ως προβοκάτσια με στόχο την παντοκρατορία του οφθαλμού ή περί ηχοτοπογραφία)… ποια είναι τα έργα και οι ημέρες του λόγου; σύμφωνα πάντοτε με τον Kant τα έργα και οι ημέρες του λόγου είναι η συγκρότηση μίας παράλογης (δηλαδή λογικοφανούς ωστόσο ενάντια στη νομιμότητα κάθε χρήσης των εννοιών της διανοίας) παράστασης της ψυχής ως ουσίας, απλής, εν ταυτώ ή μίας, εν σχέσει προς αντικείμενα εν χώρω… είναι η αντινομική ή ατέρμονη διαμάχη περί των μέγιστων γενών της φιλοσοφίας στο πεδίο της φυσικής (ο κόσμος: έχων αρχή εν χρόνω και πέρας εν χώρω ή, αντίθετα, άναρχος και απεριόριστος, απλός κατά τη φύση του και έσχατο όλων στοιχείο το απλό ή, αντίθετα, σύνθετος εκ του απλού ουκ συντίθετο και το απλό ανύπαρκτο, ελεύθερος κατά μία έννοια άμα και αναγκαίος κατά την αιτιότητά του ή, αντίθετα, απόλυτα αναγκαίος υπόλογος μόνον στο νόμο της αιτιότητας, καμία ελευθερία)… το έσχατο έργο ή το έργο της έσχατης ημέρας του λόγου είναι η συγκρότηση της παράστασης του θεού ως του συστήματος που εσωκλείει το παν και διαρθρώνει το παν σύμφωνα με τον απόλυτο διαζευκτικό συλλογισμό ο οποίος συνιστά την συμπερίληψη όλων των δυνατών (αντιθετικών) προσδιορισμών…

ο Kant σηματοδοτεί το τέλος των Σχολών – εφόσον με τις Σχολές συνδιαλλέγεται -, ταυτόχρονα όμως, πληρώνοντας τις προφητείες των Σχολών, διανοίγει ως δυνατότητα έναν νέο φιλοσοφικό λόγο που επαναπροσδιορίζει τα αντικείμενα των ιδεών του και ανακαλύπτει στην ιστορία την ανεικονική μορφή της νόησης… αυτός ο λόγος θα συναντήσει την απόλυτη μορφή του ή το απόλυτο σχήμα στο εγελιανό σύστημα…

ας επαναδιατυπώσω ή ας εκθέσω την πρόθεσή μου: ποια η πρόοδος που έχει συντελεστεί στη φιλοσοφία από τα χρόνια του Kant;

αυτή είναι μία ανοικτή πρόσκληση που περιμένει κείμενα… τα κείμενα θα εκτεθούν – όπως αρμόζει στη γλώσσα να εκτίθεται – στον ιστό των Φιλοσοφικών Δοκιμών… μία σκέψη που μας κατατρέχει – εμένα με κατατρέχει εδώ και δύο ή τρία χρόνια, ωστόσο μόνον με την συμβολή των αμφιβολιών και της σκέψις κατόρθωσε να συσχετιστεί ως ιστορικό αξίωμα που αναμένει την πραγμάτωσή του: η συγκρότηση ενός ου τόπου της κατεξοχήν ου τοπικής σύλληψης του νου, της φιλοσοφίας… αυτοσυγκράτηση μόνον: το άτοπο παρακολουθεί τον τόπο, προσαρτά τον τόπο και έπειτα αποσύρεται – πάντοτε όμως παρακολουθεί (ή όχι);

εκκρεμεί η άρχη πρώτα, κώστα;

χρήστες / χρηστές

πολλά πράγματα μου προκαλούν δυσφορία – πρώτο ανάμεσα σε ίσα ελαττώματα το πρόσωπό μου

προσπαθώ να συμβιβαστώ πια με πολλά πράγματα που δεν κατανοώ… υποχωρώ σιγά σιγά και μεθώ με την ψευδαίσθηση της ελεύθερης έκφρασης… η έκφραση δεν είναι ελεύθερη – προϋποθέτει την δυσφορία μου… πάλι όμως, τίποτα δεν διαμένει εντός ή εκτός άνευ λόγου, άνευ προϋπόθεσης: τίποτα δεν είναι μετέωρο… η σύνθεση παραμένει το μέγιστο όλων των μαθημάτων: η επιστήμη δεν γνωρίζει την σύνθεση… η ανασυγκρότηση των πραγμάτων, του πραγματικού, που επαγγέλλεται η επιστήμη είναι μία σαφώς περιορισμένη αφελής γραμμική σύλληψη επί μίας αρχής και μόνον: της αιτιότητας… η τεχνική επιστήμη χειρίζεται σύμβολα ή σημεία… ωστόσο, αν κάποιος επιχειρήσει μία σύγκριση της σημειωτικής της επιστήμης και λ.χ. της σημειωτικής της μουσικής ή ακόμη και αυτής καθαυτήν της γλώσσας, μπορεί: α) τον έπαινο διθυραμβικά εκφέρει περί το μονοσήμαντο ή νεκρό διαβιβαστή (σαφές ερέθισμα / σαφής αντίδραση) της σημειωτικής της επιστήμης… η κίνηση ευθύγραμμη, μονοσήμαντη, σαφής, προ-εδραιωμένη, αλλά πιο σημαντικά, σε απόλυτο έλεγχο της ροής… τα όρια της τεχνικής είναι η σύγχρονη επιστήμη… η αδυναμία της τεχνικής να κατανοήσει την σημασία ή την καθολική έννοια αποτρέπει κάθε προσέγγιση: η τεχνική… η τεχνική διευκολύνει ή πληρεί ανάγκες (σαφώς και μπορούμε να συζητήσουμε αν και κατά πόσο οι ανάγκες είναι ανάγκες ή υπερβολές – ωστόσο μία ενδιαφέρουσα παρατήρηση παρατηρεί: η πλήρωση των αναγκών, όπως αντιλαμβάνεται τις ανάγκες ο σύγχρονος τεχνικός άνθρωπος, δεν μεταβιβάζει το πλήρωμα σε δύναμη παρά η μόνη δυνατή δύναμη που αναγνωρίζει το πλήρωμα είναι η υπερβολή του πληρώματος επεκτείνοντας μόνον το σημείο κορεσμού των αναγκών… απόλυτο κριτήριο προόδου είναι η επέκταση των σύγχρονων αναγκών, η καθολική αναγνώρισή τους ως δικαιωμάτων και συνακόλουθα η πλήρωσή τους μέσω της αγοράς, κατά κύριο λόγο, και κατά δεύτερο λόγο, μέσω ενός χαλαρού δικτύου κοινωνικών παροχών)… η ανάγκη δεν συνθέτει εαυτόν παρά μόνον αναπαράγει τον εαυτό της: καταστρατηγώντας την έσχατη ανάγκη του αριστοτελικού ανθρώπου, ήτοι την θεωρία, οριοθετείται απόλυτα ο χώρος της γνώσης στη χώρα της γνώσης του καθ’έκαστον… η γνώση του καθ’έκαστον, η ερμηνεία της γνώσης ως γνώση του καθέκαστον συνεπάγεται την εξειδίκευση… η εξειδίκευση είναι ο χώρος της αποθέωσης της αναπαραγωγής… η εξειδίκευση κινείται ταυτόχρονα προς δύο κατευθύνσεις: ως αυτο-αναφορά συνεπάγεται την κατασκευή νέων μηχανών μέτρησης, την εισαγωγή νέων μέτρων και σταθμών… η κατασκευή της νέας μηχανής που απο-τιμά τον αριθμό ή τον δείκτη ανασυγκροτεί το αντικείμενο της έρευνας… το αντικείμενο της έρευνας δεν ήταν παρά μόνον μία ανωμαλία στις ενδείξεις της προηγούμενης μηχανής… ως ανασυγκρότηση το νέο υλικό, οι νέες ιδιότητες κ.ο.κ. δεν είναι παρά η προβολή της μετρικής ικανότητας κάθε πειράματος… με αυτόν τον τρόπο ο κόσμος πολλαπλασιάζεται κατά τρόπο απειράριθμο: η φυσική εφευρίσκει ή ανακαλύπτει τόσα υλικά όσες μηχανές και όσα πειράματα μπορεί να διεξάγει και να κατασκευάσει – το αυτό ισχύει και για την ιατρική… ανοικτή παραμένει, αεί ζητούμενο, η σημασία της εξειδίκευσης… η σημασία της εξειδίκευσης, σύμφωνα πάντοτε με την τεχνική, είναι η χρήση… η θεωρητική τεχνική μετατρέπεται σε μία αχαλίνωτη και ακατάσχετη διάρροια φανταστικών υποθέσεων (φυσικά μέχρις εκείνο το σημείο που μία νέα κατασκευή επιβεβαιώσει τις νέες ιδιότητες και διανοίξει νέες δυνατότητες χρήσης)… ωστόσο, η θεωρητική τεχνική υποτάσσεται και αυτή σε μία έννοια χρήσης: αυτός είναι ο έσχατος σκοπός… η θεωρία εικοτολογικά συνυφαίνεται με την ελπίδα… η ελπίδα ωστόσο δεν είναι ο Λόγος… η ελπίδα προσβλέπει σε αιώνια σκοτεινά νερά: τον ωκεανό των νεκρών, τον θεό, το νόημα: σημασίες που αέναα αιώνια περιστρέφονται εκτός γλώσσας, εκτός αισθήσεων… σημασίες που η γνώση τους θα διασφαλίσει το νόημα: μία νέα αναγέννηση (;)… η τεχνική επαγγέλλεται την απόλυτη Χρήση…

τα υπόλοιπα είναι σιωπή – προς το παρόν… εκκρεμεί η σύνθεση…

( ) #

ποια είναι η ένταση εν προκειμένω;

εντείνω κι εκτείνω (παραμένουμε αμφίρροπες ιδιοτροπίες ενός απρόσωπου τείνω *η καταγωγή της λέξης περιφρουρεί το γένος της… ωστόσο, μία εκ των ετυμολογικών προτάσεων του Μπαμπινιώτη στο Λεξικό του αναφέρει μία συγγένεια με ένα ορισμένο αρχαίο ιρλανδικό ‘tan’ που σημαίνει ‘χρόνος ή χρονικό διάστημα’… οι ετυμολογήσεις του Μπαμπινιώτη, οφείλω να προειδοποιήσω ότι, δεν συναντούν ευρεία απήχηση μεταξύ των ομότεχνών του… πέραν όμως των εύλογων αντιρρήσιων η εισαγωγή μίας έννοιας όπως είναι ο ‘χρόνος’ συσκοτίζει – ή μήπως όχι;)

ο Heidegger παράτησε την αφήγηση του Είναι μετέωρη ή αμφιρροπη, αιωρείται αυτή η αφήγηση καθώς η γλώσσα – σύμφωνα με τον Heidegger – δεν μπορεί ακόμη (ή πια) να αφηγηθεί… το έσχατο κείμενο του γερμανού μνημονεύει την παλιννόστηση των θεών… το Ereignis εγκαταστάθηκε στο μεθόριο ποίησης και φιλοσοφίας…

οι Εποχές της αφήγησης: η μνήμη και η ιστορία

η μνήμη ερείδεται εξίσου επί του παρελθόντος και του μέλλοντος… πιο σημαντικά όμως, η μνήμη ερείδεται επί της ασάφειας της γνώμης (κάθε προφητεία ή πρόβλεψη προϋποθέτει τη μνήμη που θα παραθέσει ως συντελεσμένο το γεγονός που εκκρεμεί)… ο εσχατολογικός λόγος παρακολουθεί τη μνήμη ή μία αναστοχαστική κρίση παρακολουθεί τη μνήμη (ο σωτηριολογικός λόγος, η άπειρη αγαθότητα του καλού δαίμονα, η προ-εδραιωμένη αρμονία, η τελεολογική κρίση, ο λόγος που κατεργάζεται, η έν-νοια περί το είναι κ.ο.κ. δεν είναι παρά μορφές της μνήμης)… ως αντίρροπο της μνήμης, η λήθη υποδεικνύει μόνον την λανθάνουσα στάση της μνήμης (το αντίστροφο ισχύει εξίσου: η μνήμη δεν είναι παρά η μη λανθάνουσα εκφορά της λήθης)… στα σπλάχνα αυτής της οικογένεια των λέξεων / εννοιών συνυφαίνεται ουσιωδώς η ‘αλήθεια’… η αλήθεια, συνεπώς, ανήκει μόνον στους τόπους της μνήμης ή της λήθης…

η πρώτη συνειδητή προσπάθεια συνύφανσης της μνήμης με την συνείδηση (επίγνωση) της μνήμης είναι η ιστορία… η ιστορία ωστόσο δεν είναι αφήγηση – είναι μεταίχμιο μεταξύ της αφήγησης και πράξης… η καταγραφή της πράξης, αν και συνιστά αφήγηση, εντούτοις, παραπέμπει σε ένα σημείο και μόνον… η σημασία /ερμηνεία του σημείου είναι η αφήγηση… ωστόσο, ο πυρήνας της ιστορίας δεν είναι η αφήγηση… το σημείο είναι το αμφίρροπο ή το εκκρεμές… το σημείο συνιστά απόλυτη ένταση, η έκτασή του – η έκταση που διερευνά αίτια και αξιώνει επιστημονικό λόγο, και η έκταση που διερευνά συνέπειες και αξιώνει προβλεπτική ισχύ επιστημονικής εγκυρότητας – αυτή η έκταση του σημείου, ωστόσο, συγκροτεί μία εκκρεμότητα… το σημείο πληρεί κάθε δυνατότητα και εκ-κενώνεται ως απόλυτη δυνατότητα… αυτή η επίγνωση παραμένει κληροδότημα της γερμανικής φιλοσοφίας – αυτήν την επίγνωση δεν μπορεί να ακυρώσει η διατήρηση της μνήμης στα σπλάχνα του γερμανικού ιδεαλισμού… ο γερμανικός ιδεαλισμός αναγνωρίζει τα σημεία ενός τοκετού μίας καινής έννοιας: αυτή η έννοια είναι η έννοια της καθολικότητα εν ταυτώ ως το απόλυτα συγκεκριμένο (σημείο) – είναι η ανασυγκρότηση της Γαλλικής Επανάστασης… η Εποχή της ιστορίας εκκινεί με την αφήγηση – η αφήγηση προκαταλαμβάνει ή θέτει προ-οπτικά την έκταση της έννοιας…

η μνήμη συγκροτεί τον τόπο της ιστορίας, ενώ η ιστορία ανασυστήνει τη γεωγραφία της μνήμης…

η αλήθεια τίθεται ως η συλλογική αφήγηση της μνήμης και η ιστορία λανθάνει μόνον ως δυνατότητα στις παρυφές της αφήγησης ή τα περιθώριά της… η δυνατότητα πληρούται απροειδοποίητα – απρόσωπα: ως πράξη ενός μόνον ατόμου… μόνον που το άτομο δεν αναγνωρίζει τον εαυτό του: τη γνώση ως ιστορική πράξη (καθολικό)… κάθε εκφορά αιτιών ή κάθε αποτίμηση των συνεπειών και κάθε πρόβλεψη που διερευνά την προκατανόηση του μέλλοντος είναι μόνον μνήμη – όχι ιστορία… η ιστορία ως επιστημονική σύλληψη είναι αδύνατη… ως επιστημονική σύλληψη η ιστορία υπόκειται στον ίδιο αξιολογικό και ελεγκτικό λόγο της επιστήμης: την αρνησικυρία (τη δυνατότητα διάψευσης: ταυτολογία) – ο μόνος τόπος που αίρεται εκτός της μνήμης και πράττει ιστορικά είναι η φιλοσοφία που αξιώνει γνώση… η πράξη παραμένει το σημείο – ερμητικά ανερμήνευτο… μία αμφίρροπη καθολική έννοια…

και η ποίηση;

( )

αυτό που δεν καταλαβαίνω είναι γιατί καταφεύγω ή προσπαθώ να καταφύγω στην ποίηση τούτες τις ώρες (την τέχνη των λέξεων δηλαδή που ισχυρίζεται ότι συλλαμβάνει άπαξ σε μία συνοπτική θεωρία το σημείο που η γλώσσα είναι ον);

δεν θα δεχτώ εύκολα ότι η ποίηση διατηρεί προνομιακό το βλέμμα της, απλώνοντας την φτερούγα της πάνω από το καθολικό ή το γενικό της γλώσσας, σκιάζοντάς το, διανοίγοντάς το σε σημεία, όρια απόλυτα ατομικά – κι αυτό διότι δεν γνωρίζω τίποτα ατομικό… η ποίηση αξιώνει, ή τουλάχιστον προτάσσει με βία, περιγράφοντάς το ένα σημείο που η γλώσσα τέμνει απόλυτα το ατομικό… συλλαμβάνει την στιγμή ή το συναίσθημα ή την ατομική εμπειρία… μέσα στα αβαθή των μεταφορών της νέμει εκ νέου τα σημεία μεταθέτοντας τις σημασίες, υποδεικνύοντας κατάλοιπα σημαινόμενων εικόνων ή το υπερέχον μίας ελλειμματικής μονοσήμαντης αναφορικής γλώσσας… η ποίηση δια λόγων ανάλογων, σχεδιαγράφοντας εικόνες, διαπερνά την σιωπή της σκέψης, αναταράσσοντας ήμερα νερά – ήμερα τα νέρα στην επιφάνεια, ή μόνον στην επιφάνεια μπορεί το νερό να ημερώσει (το βάθος παραμένει η πρόκληση, η οργιαστική αυτο-αναφορά του ζώου)… υποτάσσει, λέει, η ποίηση τα νερά της γης, τους ουρανούς και τις φωτιές, μεταμορφώνεται διαρκώς… η νομή των μορφών της, ο νομαδικός λόγος της, πολλές φορές, ο ακατάσχετος ειρμός της, συναρμόζει την εμπειρία με τρόπο έντονο, μοναδικό – η ένταση εξάλλου είναι η διαβάθμιση από το μηδέν προς το απόλυτα πεπληρωμένο της πραγματικότητας, της ίδιας της υπόστασης του ατομικού… ωστόσο εγώ θα επιμείνω: η ένταση, το βάθος δηλαδή που ισχυρίζεται η ποίηση ότι συλλαμβάνει ως την ανεπαίσθητη τρικυμία στην επιφάνεια της λίμνης των ωκεανών της γλώσσας και του όντος, είναι μόνον μεταφορά… υπέροχη (υπέρ και συνάμα θαυμάσια) η φύση της γλώσσας – όπως λέει ο έγελος, θεϊκή – που μεταστρέφει άμα την εκφορά της κάθε πρόθεση σύλληψης του ατομικού σε καθολικό… ανοικτή πληγή η γλώσσα: οι αυτόματες μεταμορφώσεις της τέμνουν σαν μικρές ακίδες το σώμα, διεγείροντάς το σαν άπειρα τσιμπήματα πάνω στο δέρμα, σε χρόνο πεπερασμένο, συγκροτώντας δηλαδή μία νέα εμπειρία… αυτή η εμπειρία – στις ασύνδετες παρυφές και το ασυνάρτητο έκκεντρο της ποίησης – είναι η εμπειρία ενός νεογέννητου: ένα κλάμα το οποίο ζητεί ερμηνεία ή αυτο-διερμηνεύεται όταν αυτό ανοίγει το στόμα του και απλώνει το χέρι του ψηλαφώντας τον δρόμο προς το στήθος… μία παύση που τρομοκρατεί ή μία μη συντονισμένη κίνηση των οφθαλμών του που αποστασιοποιεί τον ενήλικο άνθρωπο προκαλώντας τον σε όρια, προσκαλώντας να σκεφτεί αν αυτό το πλάσμα είναι άνθρωπος – ανθρώπινο οπωσδήποτε (ή μήπως το αντίστροφο;)

παρασιτούμε σε ξένες προοπτικές – ευτυχώς

Hölderlin

ένα σημείο είμαστε, ερμητικά ανερμήνευτο / κανένας πόνος / ενώ τη γλώσσα μας, αυτήν σε ξένη γη έχουμε απολέσει

Μνημοσύνη (Δεύτερο Σχέδιο)

χρησμοί

[όταν] τον έλεχγο της εξουσίας αναλαμβάνει ο έμμισθος υπάλληλος της εξουσίας:

η δημοκρατία έχει αγγίξει τα δύσβατα οροπέδια των μακάριων που υποδέχονται με τιμές τον εχθρό, προσφωνώντας τον ‘ξένε και φίλε μου ταυτόχρονα’

η εξουσία υπόκειται (;) σε δημόσιο(γραφικό) έλεγχο (;)

μαθήματα πολιτικής οικονομίας: φοιτήτρια ετών σαράντα

[τότε] κάθε συσχέτιση υπαλληλίας αναιρείται και αναγνωρίζουμε τον ίσο προς τον ίσο ίσα ανταποδίδει τα ισάξια που ευεργετείται

αγρυπνία #

έτσι λοιπόν διαβιεί (κανείς) καθημερινά, παραδίδοντας τον εαυτό του σε κάθε επιθυμία που ανακύπτει, άλλοτε μεθώντας και συνεπαρμένος από τη μουσική, έπειτα καταναλώνοντας μόνον νερό, προσπαθώντας να αδυνατίσει, άλλοτε πάλι γυμνάζεται, αργόσχολος και αμελής, κι άλλοτε εντρυφώντας, λέει, στη φιλοσοφία. συχνά μάλιστα κατέρχεται και στην πολιτική, ωρύεται και λέγει και πράττει όπως και ό,τι του κατέβει. κάποτε θαυμάζει στρατιωτικούς, και στρέφεται προς τη μεριά τους, άλλοτε επιχειρηματίες, και πάλι, στρέφεται προς τη δική τους μεριά. καμία τάξη και καμία ανάγκη δεν διακρίνει τη ζωή του, αλλά διαβιώντας μέσα σε ηδονές και την ελευθερία και την μακαριότητά του, αυτήν ακριβώς τη ζωή επιθυμεί διά παντός.

κι εκείνος είπε, περιέγραψες με κάθε ακρίβεια τη ζωή ανθρώπου που χαρακτηρίζεται για την πίστη του στην ισονομία.

κι όταν μία δημοκρατική πόλη με ακόρεστη δίψα για ελευθερία, τύχει κακών προστατών, μεθυσμένη πέραν του μέτρου για άκρατη ελευθερία, κατηγορεί τους άρχοντές της, οι οποίοι μπορεί και να μην είναι και πολύ ευνοϊκοί προς την πόλη, και να μην της παρέχουν πολύ ελευθερία. αυτούς, λοιπόν, κατηγορεί ως μιαρούς και ολιγοκράτες (…) και ο δάσκαλος τους φοιτητές του κακομαθαίνει και αυτούς φοβάται, ενώ κι οι φοιτητές τον δάσκαλό τους αγνοούν, αλλά και τους παιδαγωγούς τους. και γενικά, αφενός οι νέοι μιμούνται τους γέρους και τους συναγωνίζονται σε λόγια και σε πράξεις, ενώ και οι γέροι συχνωτίζονται με τους νεότερους και τους συναγωνίζονται στα ευτράπελα και τις γελοιότητες, μην τύχει και δώσουν την εντύπωση ότι είναι δυσάρεστοι ή καταπιεστικοί. (…) έτσι καταλήγουν, όπως γνωρίζεις, και δεν θεραπεύουν κανέναν νόμο, γραπτό ή άγραφο, ούτως ώστε μην τύχει και κάποιος άρχοντας ορίσει κάτι για αυτούς. (…) όμως η υπερβολική ελευθερία μου φαίνεται ότι μόνον σε υπερβολική δουλεία μεταστρέφεται και τίποτα άλλο, και για τον ιδιώτη, αλλά και για την πόλη.

(από μεταμεσονύκτια εκπομπή ‘η Πολιτεία’ Βιβλίο Η’: συντονιστής ο Πλάτων, προσκεκλημένος ο Σωκράτης, συνομιλητές Κέφαλλος, Πολέμαρχος, Θρασύμαχος, Γλαύκων, Αδείμαντος… η εκπομπή μαγνητοσκοπήθηκε ενώπιον κοινού)